16 JANUARI 2017 - Mijmeringen van Bronbeek bewoner Jaap Brink
 
LIEF EN LEED RONDOM KERST en

 

 

mijmering bij jaarwisseling

 

 

   
16 december. Op die vrijdag werd er door de mess een prachtig boeket bezorgd met een kaartje met vriendelijke woorden als troost omdat hij wegens ziekte niet mee kon naar het kerstdiner. Dat was lief.
 
18 december. Die datum was al meer dan een maand veel te nadrukkelijk vastgelegd. Een oud collega van de Holland Amerika Lijn met zijn Franse vrouw zouden op bezoek komen. Au jour suprème brachten ze een prachtige rode amaryllis mee. Één kelk was al open. “Er zitten nog drie knoppen meer in hoor. Met de kerst bloeien ze alle vier, mooi rood!” werd door zijn echtgenote in keurig Nederlands met overal een verkeerde klemtóón met nadruk en enthousiasme verkondigd. Een lieve vrouw, maar ze was zo druk en hij altijd zo rustig. Dat werd me een vermoeiend samenzijn. Het vervelende was dat hij nog aan het bijkomen was van een ziekenhuisbezoek. Het bleek een dubbeltje op z’n kant te zijn geweest of hij had de kerstdagen niet eens meer mee mogen maken. Doch men was nog net op tijd met een pacemaker. De oud collega en Française hadden hem al in de auto gepraat om mee naar ‘de Chinees’ te gaan. Maar zweethandjes en een suizende kop waren de signalen van ‘dat gaat niet goed’. Hij wist hen te overtuigen dat het beter was dat die Chinees twee in plaats van drie gasten kreeg. Met een combinatie van begrip en spijt van de bezoekers werd bij Intratuin van richting veranderd en voor de ingang van huize Bronbeek gestopt, waar van harte afscheid werd genomen. Wat had hij toch een rustgevende kamer.
 
19 december. Om 11.15 uur in het ziekenhuis voor controle van de pacemaker. Het zag er allemaal goed uit. Over twee maanden terugkomen en dan zal er elk jaar één keer worden gecontroleerd. Wat een medische wetenschap en techniek! Zo wordt men mooi kunstmatig in leven gehouden. By the way deze overbodige mededeling heeft natuurlijk niets met het opschrift te maken.
Maar ’s avonds na het bingo (of is het de bingo) nou ja hoe dan ook, het blijft altijd een nagelbijtend superspannend zenuwslopende sport, werd door de heer Esmeijer en mevrouw Gonda als vertegenwoordigers van de STICHTING VRIENDEN VAN BRONBEEK aan alle bewoners het jaarlijkse kerstbakje overhandigd. Dat was dit jaar wel heel mooi, met kleine stukjes van de bloeiwijze van de winterharde groenblijvende heester skimmia. Voor bloemenzaken in deze tijd van het jaar zeer geliefd. Zijn buurman in Rhenen had eens een enorm groot exemplaar in zijn tuin. Elke tak was rood van de kleine besjes. Drie weken voor kerst ziet hij ’s morgens dat de hele struik was kaal gesnoeid. Wat hij toen zei waren geen liefdevolle kerstklanken. Maar ja, het was ook nog niet echt kerst. Heer Jan de Bruin je weet het, zo kort van stof en diep van inzicht als jij wordt hij nooit. Dit was maar een klein zijpaadje, De hoofdweg is nog niet vergeten.
20 december. werd hij gehaald voor een Kerstviering in de Opstandingskerk. Na een hartelijke ontvangst en een half uurtje bijpraten werd het een fijne middag. Samenzang, luisteren naar het Kerstevangelie, solozang en declamatie over dit wonder van liefde voor heel de mensheid maakt stil en introvert. Na de pauze hield de heer Niek B. Ravensbergen een lezing over oorsprong en geschiedenis van Bronbeek. Met schitterende dia’s en duidelijke uitleg was dat buitengewoon interessant! Dit zal vooral de nieuwe bewoners ook erg aanspreken. Zo’n seance moet beslist te regelen zijn. De middag werd besloten met een gezamenlijke broodmaaltijd.
 
21 december. kwamen zijn zus en zwager uit Zwolle hem een kerststukje brengen. Zuslief had het zelf gemaakt, met groen uit eigen tuin. Toen hij in het ziekenhuis lag waren ze ook op zijn kamer geweest en had zij maar liefst dertien batikblouses meegenomen die hij liever niet met het wasgoed meegaf. Hoewel ze elkaar toch heel graag mogen zei ze: “Viespeuk ze roken verre van fris.” Het langdurige herstel van de niet geringe hersenschudding van vorig jaar – ook december - op de veranda van de commandantswoning had tot gevolg dat het reukvermogen blijvend was verdwenen. Met gesloten ogen is er geen verschil tussen toilet en keuken. Een heel naar souvenir maar soms ook wel makkelijk.
 
23 december. Nu ging het spannend worden. Van 15.00 tot16.30 uur Kerst-In bij Commandant en echtgenote. Leuk met z’n allen in pakjan deftig naar de blauwe salon, vroeger muziekkamer geheten. De ontvangst was als gewoonlijk zeer hartelijk. De lange tafels met damasten lakens (Of was het linnen? Dram niet, ze waren in ieder geval stralend wit.) verhoogden het feestelijk karakter van de samenkomst . Vroeger zat men wat onwennig verspreid in verschillende vertrekken op een veel te makkelijk zittende bank of ongemakkelijk zittende stoel. Hella en de hofdames, nee nee, zo kennen we elkaar niet. De lieve dames Hella, Gonda, Geertje en Evie waren constant in de weer om het een ieder naar de zin te maken. Glühwein, warme chocola, etagères met kerstkransjes van verschillende samenstelling en afmeting, bonbons en on top amuses. En vooral niet te vergeten de kingsize plakken kerststol met veel spijs. Één plak was bijna een hele maaltijd. Er werd gefluisterd dat de dames afspraken hadden met tandartsen. Gossip!
Wegens het langdurig ziekteverlof van Monica werd de heer Gerard van der Linden als interim manager-zorg voorgesteld. Het is nog steeds...
 
23 december, maar inmiddels 18.45 uur. In de volle Poorterszaal staan de stoelen in theaterformatie opgesteld voor de KERSTVIERING BRONBEEK. En een viering werd het! Hoe kan het ook anders, met als voorganger vlootaalmoezenier Gertjan Jorissen, muzikale begeleiding Peter van ’t Hof, muziekgroep Chardon en het Bronbeekkoor. Door deze verschillende medewerkers werd het een opwekkende afwisselende liturgie. MUZIKAAL WELKOM stond er op de eerste pagina. Het kersverse Bronbeekkoor opende met de aanvankelijk ingetogen, verwachtingsvolle en tot enthousiasme opbloeiende tekst van het lied: ‘Kom tot ons, de wereld wacht’. Daarna bracht het virtuoze Chardon-kwintet drie Franse kerstliederen ten gehore. Het strakke ritme en tempo van instrument en stem waren weer blijmakend harmonieus. Veel bewoners kennen het familie-ensemble Chardon reeds. Vorig jaar november had men al het voorrecht te mogen genieten van een avondvullend programma van oude Franse muziek en zang met echte Franse hapjes. Bonne mémoire!
Er waren twee schriftlezingen. De eerste Jesaja 9: 1-6, waarin wordt verteld over een volk dat in duisternis ronddoolt en een schitterend licht zal zien. De tweede Lukas 2: 1-20, het overbekende verhaal van de geboorte van het kindje Jezus en het bezoek van de verbaasde herders, die vertelden wat ze meegemaakt hadden. ‘Maria bewaarde al deze woorden in haar hart en bleef er over nadenken’.
 
De overweging van de aalmoezenier was duidelijk. Vrede en liefde daar draait het om. Iedereen heeft de mogelijkheid die te stichten en te geven. Natuurlijk was er ook samenzang. Er konden kaarsjes worden aangestoken en Hella vertelde een indrukwekkend kerstverhaal. Het Bronbeekkoor zong tot slot het WE WISH YOU A MERRY CHRISTMAS . Deze viering, dienst, samenkomst, noem het zoals je wilt, had een ieder goed gedaan. De sfeer was intiem en dankbaar. Op de gang stonden tafels met veel lekkers en werd het wederom een prettige kumpulan.
 
24 december. Op deze dag voor kerst overleed op 95-jarige leeftijd ‘De vader der veteranen’ luitenant-generaal Ted Meines. Verzetsstrijder, redder van veel Joodse kinderen, ere burger van de staat Israël en oprichter van het Veteranen platvorm. Een bekende uitspraak van hem was: “Mijn leven is gebaseerd op drie pijlers: zelfvertrouwen, vertrouwen op de medemens en vertrouwen op God.” Toen hij in 1952 in Amerika in Oklahoma op Paasmorgen Dr. Marten Luther King ontmoette zei deze bij het afscheid tegen hem: “Be yourself, be good and tell it.” Zelf zegt hij dan: “Deze zeven woorden hebben een stempel op mijn leven gezet.” Enthousiast als hij was eindigden zijn bevlogen speeches altijd met een oprecht: “Ik hou van jullie”. Schrijver dezes had het genoegen hem enkele malen te ontmoeten. Hij kwam zelfs eens bij de jaarlijkse reünie van zijn onderdeel 4-10 RI in de Harskamp.
Bij een uitvaartplechtigheid zijn de slotwoorden vaak “God hebbe zijn ziel”, Maar zeg nu maar : “God heeft zijn ziel.”
Deze kerstmiddag vereerde de Commandant der Strijdkrachten generaal T.A. Middendorp bewoners, dienstdoend personeel waarvan in het bijzonder de verpleging, en vrijwilligers van Bronbeek met een bezoek. Om 16.30 uur werd hij in de Poorterszaal door de voorzitter van de Inwonerscommissie welkom geheten. Met verschillende bewoners werden op ongedwongen wijze gesprekken gevoerd. Is het een speciale eigenschap van generaals om niet alleen belangstellend, maar tevens ongecompliceerd vriendelijk te zijn? Dezelfde sympathieke eigenschappen werden ook al ervaren bij ontmoetingen met Inspecteur Generaal der Krijgsmacht B. Hoitink.
’s Avonds was er op de TV een prachtige uitvoering van de Messiah van Händel. Heel apart, orkestleden, koor en dirigent waren allemaal in het wit gekleed en het ging gepaard met opvallende lichteffecten. Ook hij zong eens als bas deze koren.
 
25 december. Eerste Kerstdag. De televisie stond natuurlijk bol van het ware kerstverhaal en van wat men er in de loop der jaren van gemaakt heeft.
Elke zondagmorgen zijn er twee uitzendingen van HOUR OF POWER op RTL 5 van de jonge Amerikaanse predikant Bobby Schüler, waar hij – en vele anderen – graag naar kijkt en dus ook deze kerstmorgen.
Tussen een sympathieke nieuwe bewoner en hem is tot verbazing van beiden een vriendschap ontstaan. Er werd geklopt en de vriend kwam binnen met in zijn hand een fles port en vond dat er op deze bijzondere dag op de vriendschap gedronken moest worden. Maar hij liep nog in de pyjama en had alleen een beschuit met kaas en kop thee op. Het was goed bedoeld en je bent vrienden of niet. Toch was de eetzaal om twaalf uur verder weg dan anders. Daar zat iedereen volverwachting te wachten op de dingen die gingen komen, het kerstdiner! Elke maaltijd van de heren koks is altijd goed en lekker, maar dit kerstmenu sloeg net als andere jaren alles! Bronbeekcocktail, wildboullon, (zonder i) gevulde kwartel, vanille ijs met warme kersen en slagroom, koffie met bonbons. Zijn Indische tafelgenoot was na de wildboullon al zijn bestek al kwijt. Maar ja, die is soms drukker met de sambal dan met de maaltijd zelf. Kom nou, we gaan toch niet katten he! Uiteindelijk zijn het allemaal oude mensen en is hij de jongste van de vier met z’n negentig lentes.
Door delen van het Weihnachtoratorium op TV was het ‘s avonds weer laat geworden. Zo’n veertig jaar geleden was hij lid van de oratoriumvereniging in Rhenen en zong hij die koren ook. Ja ja, das war einmal.
Maar droevig was het bericht dat op deze mooie dag een Russisch vliegtuig was verongelukt, vlak na de start vanaf het vliegvel van Sochi . Alle 92 inzittenden, waaronder 64 leden van het beroemde Aleksandrov Russisch soldaten koor waren daarbij omgekomen.
 
26 december. Traditiegetrouw wordt er op tweede kerstdag altijd stamppot boerenkool gegeten. Heerlijk! Men is heus niet begerig als de aangeboden gehaktbal, lange knakworst en speklap alle drie ‘in ontvangst’ worden genomen. Verder verliep de dag rustig.
 
28 december Geschokt, verbijsterd en diep bedroefd was hij bij het lezen van het overlijdensbericht van zijn dienstkamaraad KLAAS VAN DER HAVEN. Drie jaar waren ze met elkaar in dat droge dorre Bantamse van West Java met elkaar omgegaan. Klaas was als techneut, elke dag aan het sleutelen en wist vaak van drie drietonners die het niet meer deden er nog weer eentje aan de praat te krijgen. Hij, zat als schrijver op het bataljonsbureau en redigeerde een bataljonskrantje met de onoriginele titel ‘Als een lopend Vuurtje’. Twee verschillende karakters en toch pasten ze wonderwel bij elkaar. Als er een ‘bioscoopwagen’ naar Batavia ging waren zij altijd van de partij. Ze gingen samen naar Bandoeng om verlof te vieren in ‘De rustende Strijder’. Wat was dat een mooie stad. Ze zouden eerst de inhoud van zijn portemonnee opmaken. Als eerste poging daartoe begon met een ontiegelijk lekkere bamischotel bij restaurant Peiping. Toen naar een bioscoop. Maar daar aangekomen moest Klaas zijn portemonnee al gebruikt worden, want de zijne was op het tafeltje bij Peiping blijven liggen. Dat chaotische zat er al jong in. Er was heel wat in te halen, er waren dagen dat ze drie films zagen. Het werd een druk weekje. Klaas leerde hem op een braakliggend stuk land met kuilen en bulten motorrijden op een ouwe afgedankte Norton. In de Hollandse wijk van Batavia hadden ze een Nederlands echtpaar met twee jongens leren kennen die de Jappenkampen hadden overleefd. Bij die lieve mensen hing zelfs hun pakian deftig, althans wat daar voor door moest gaan want de foerier was meestal blut. Zonder het eigenlijk te beseffen hielden ze elkaar psychisch aardig op de been. Drie jaar in zo’n kale hete bedoening, slecht eten en vrienden die sneuvelden, duren dan wel lang. Nooit zal hij vergeten de tijd toen ze in Tangerang lagen. Klaas bivakkeerde achter de officiersmess en er tegenover was het bataljonsbureau. Vaak klonk er dan een snerpend scherp fluitje. Dan liet hij de schrijfmachine voor wat het was, liep naar de overkant en daar stond dan een bord nasi goreng ramas met sajoer en ajam, niet normaal! Dat ritselde Klaas voor hem. De officieren lieten de baboes alles van de pasar halen. Hij (vr)at zich dan klem aan gebakken rijst, verse groente en gebraden kip. Ja, het was een echte vriend.
De deskundige onderhandelaars vanuit Den Haag, met hun prehistorische dominee-kooopman mentaliteit hadden het ‘Indië probleem’ - politiek gezien - al tot een enorm echec gebracht. Het hele drama had ook al meer dan zesduizend (6000!) levens gekost van jongens van hun leeftijd. En zo zaten ze na bijna drie jaar in december 1949 met duizenden anderen in het over volle Batavia te wachten op een schuit die ze terug naar huis zou brengen, om aldaar – zo bleek later – ook door bepaalde deskundigen met de nek te worden aangekeken. Ondanks alle ellende ontwikkelde zich in de grote steden toch al weer een aan het Westen gerelateerde cultuur. Eigenlijk mocht het niet, maar ze knepen er tussenuit en gingen – hoe kom je op het idee? - op dansles. De samba was toen in opkomst. Crimineel, dat was zweten! Twee passen en het bloesje hing als een natte dweil aan je lijf. Maar die meisjes waren zo mooi, zo lief en zo behulpzaam….. Moeilijk. Terug in de overvolle tangsi maakten ze ook van die zinnetjes van “Waar wonen jouw huis en waar slapen jouw bed? Hallo Annie, of heet je geen Marie? Adoeh ik toch niet zeggen hoe heet ik ben.” Deze herinneringen zijn vreemd op een dag als vandaag, maar ondanks veel kommer en kwel hebben ze ook plezier beleefd.
En nu is vriend Klaas er niet meer. Hij wist dat hij ongeneeslijk ziek was, maar het komt toch hard aan. En het droevige is dat hij zelf nog niet fit genoeg is om naar zijn begrafenis te kunnen. De voorzitter van de Stichting 4-10 RI heeft hem gemaild dat hij Klaas zijn vrouw ook namens hem heeft gecondoleerd en ook zijn naam in het condoleance register staat.
 
29 december. Wat heeft een mens toch een groot incasseringsvermogen. Nu ontvangt hij een uitnodiging van zijn lieve schoonzus met de volgende woorden:

“Op 7 januari hoop ik 100 jaar te worden.

Je bent van harte welkom dit feest met mij te vieren op zaterdag 7 januari 2017. Van 14.30 uur tot 16.30 uur staat een versierde borrel klaar in ‘De Werkerwaard’, Werkerlaan 50 Zwolle. H. Brink Nijmeijer. Cadeau idee: 1 rode roos.”
Ook dit bericht ontroert hem. Het was en is zo’n lieve vrouw; altijd opgewekt en vriendelijk. Als je haar een paar jaar geleden belde en vroeg hoe het ging antwoordde ze prompt: “Goed hoor, ik ben er nog.” Nu ziet ze nagenoeg niets meer, kan niet meer lopen en haar vingers zijn krom van de reumatiek. Maar haar rode roos krijgt ze. Dappere lieve vrouw.
 
31 december. De laatste dag van 2016. Zo’n pacemaker doet wonderen. Het lijkt wel of hij een ‘verjongingskuur ‘ heeft ondergaan. Op de uitnodiging om in de Poorterszaal oudejaarsavond te komen vieren werd en masse gehoor gegeven. De ‘podiumwand was onzichtbaar gemaakt door een prachtig winterlandschap. Op de tafels schalen oliebollen en appelflappen en exclusieve hapjes. En wat drankjes betreft werd er gezellig ‘ingenomen’. Hella en kapitein Luttik hadden een paar interessante quizzen gemaakt. Alles sloot deskundig op elkaar aan, geen pijnlijke stille wachtpartijen. Elke tafel was een ‘partij’, er werd flink gestreden en de jury verstond haar taak. Vragen over muziek uit de jaren 50, 60, 70. Verbazingwekkend hoeveel men daar nog van weet. Voor de liefhebbers (en die zijn er) werd er nog Bingo gespeeld met prachtige prijzen. Ja en zo vrolijk en gezellig liep het jaar naar het onverbiddelijke eind. De laatste 10 seconden werden onder leiding van de kolonel keihard meegeteld. En toen was het 2017! Iedereen had een gevuld champagneglas en er werd enthousiast getoost. Buiten was de kapitein druk in de weer met prachtig vuurwerk. Wat zal het kersverse nieuwe jaar ons brengen? Hebben we er wel eens bij stilgestaan? Oorlogen, stromen vluchtelingen, overstromingen, bosbranden, hongersnood, tornado’s, aardverschuivingen, een oud KGB-er aan het roer in Rusland, gevaarlijke religieuze fanatici in Iran, de psychopaat van Noord Korea, moslim terroristen die bij het doden van zoveel mogelijk onschuldigen “Allah is groot” roepen,
Mugabe en soortgenoten in Afrika, ga maar door. Natuurlijk, de goede niet te na gesproken. Religieus is er gelukkig nog heel wat in beweging. Toen paus Franciscus Brazilië bezocht was de Copacabana te smal en te kort. Op de 710 meter hoge Corcovado staat nog steeds het 38 meter hoge beeld van Christus de Verlosser, bij de jongerendagen van de EO is het Gelre Dome uitverkocht, de bijbel is al in 511 talen vertaald, grote belangstelling bij The Passion op TV. En zo zijn er gelukkig nog wel meer voorbeelden.
 
Er is door velen een week geleden voor de zoveelste keer gezongen van VREDE OP AARDE. Er over zingen is mooi, maar er aan werken nog mooier. In Indië had hij ook wel eens serieuze gesprekken en kon maar niet begrijpen dat God die ellende allemaal toeliet. Zijn onderdeel 4-10 RI bestond uit heel veel Brabanders en Limburgers, dus Rooms Katholiek voerde de boventoon. En die stonden dan direct klaar met het: “Nee, wij hebben een vrije wil.” Hij kreeg dan altijd zo’n ‘monddood’ gevoel. Maar ze hadden en hebben gelijk. De ellende in de wereld veroorzaakt de mensheid zelf! Als je (nog) in Hem gelooft, dan kun je God nooit de schuld geven. Het moge voor sommigen misschien wat vreemd klinken, maar Hij heeft het beste met de mensen voor. Laten we proberen te leven naar Zijn wil. En hoe doe je dat dan? Onder andere door het woord LIEFDE hoog in het vaandel te houden. De brief die Paulus hierover aan de Korintiërs schrijft is zo duidelijk. Het hele hoofdstuk dertien gaat over de liefde. Hij eindigt met het bekende: Ons resten geloof, hoop en liefde, deze drie, maar de grootste daarvan is de liefde.
Op ‘ons landgoed’ staan indrukwekkende monumenten, een ervan ‘Voor hen die in actieve dienst van de Koninklijke Landmacht zijn overleden’ staat een prachtige tekst waarvan de laatste twee zinnen op het bovenstaande naadloos aansluiten:
 
De dood is sterk, maar sterker dan de dood is de liefde.
De liefde vergaat nimmermeer.
Nog even dit: In Indië ging het mis, in Srebrenica ging het mis en nu zitten er onder andere in Mali 375 – dat aantal zal in 217 teruggebracht worden tot 290 - goed getrainde mannen in een zandbak vier keer zo groot als Nederland, óók zonder goed materiaal. Natuurlijk, ze kunnen mailen, SMSsen en bellen, terwijl hij toen in Indië alleen maar kon schrijven. Maar toch, laten we ook aan die mannen denken. Door de moderne communicatiemiddelen is dat niet moeilijk.
 
Zo en nou gaan we vanmiddag uitgebreid genieten van het Nieuwjaarsconcert van de Wiener Philharmoniker.
Iedereen natuurlijke een gezond en vredig, maar bovenal een gezegend 2017.
En dat we in dat jaar nog vaak en veel Potje-potjo mogen dansen.
 
Jaap Brink
 
 
 
 
 
 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
 
 
Stichting Vrienden van Bronbeek
Koninklijk Tehuis voor Oud-militairen en Museum KTOMM Bronbeek 
     
mail: svvb1983@gmail.com

 

SVVB
 
 
@ SVVB